Y Bywgraffiadur Cymreig

THOMAS, EBENEZER (Eben Fardd; 1802 - 1863), ysgolfeistr a bardd , William, yn 1822, ymgymerodd 'Eben' â'r ysgol a gadwai hwnnw yn Llangybi. Yn yr un flwyddyn ymadawodd â'r seiat. Yr oedd wedi dechrau ymhel â barddoniaeth, cyn bod yn 15 oed, ac wedi dod i adnabod 'Robert ap Gwilym Ddu' a 'Dewi Wyn.' Yn 1824 enillodd yn eisteddfod Powys yn y Trallwng am ei awdl 'Dinystr Jerusalem gan y Rhufeiniaid.' Symudodd i gadw ysgol yn Llanarmon yn 1825. Yn 1827 aeth i Glynnog ar
THOMAS, EVAN LORIMER (1872 - 1953), offeiriad ac ysgolhaig , 1901-02, a Bae Colwyn, 1902-03. Priododd Mary Rice-Williams, Caergybi, yn 1903 ac yr oedd un mab o'r briodas. Yn 1903 daeth yn Athro'r Gymraeg yng Ngholeg Dewi Sant, Llanbedr Pont Steffan. Yma llafuriai'n galed i sicrhau lle'r iaith yn y cwricwlwm ac ym mywyd y coleg. Ailddechreuodd gwrs anrhydedd yn y Gymraeg, sefydlodd Lyfrgell Gymraeg, gan gynnwys Casgliad Cenarth a brynwyd gan y coleg yn 1904, a
THOMAS, EVAN ROBERT (1891 - 1964), saer dodrefn ac arweinydd y Cymry yn Awstralia fod gan bob Cymro a ddeuai i'r lan lety i fynd iddo. Yr oedd yn weithiwr diarbed a brwdfrydig iawn ymhlith y Cymry. Bu'n ysgrifennydd (1932-58) y Cambrian Society a gyfarfyddai unwaith y mis yn Neuadd Dewi Sant, Stryd Latrobe, Melbourne, pryd y cynyddodd yr aelodaeth o tua 30 i dros 300, a bu'n llywydd yn 1958-59. Cyfrannai golofn i gylchgrawn y gymdeithas, The Cambrian, tra parodd (1939-46), ac i'r
THOMAS, HELEN WYN (1966 - 1989), actifydd heddwch Ganwyd Helen Wyn Thomas ar 16 Awst 1966 yng Nghastellnewydd Emlyn, Sir Gaerfyrddin, yn ferch i John Thomas a'i wraig Janet (g. Jones). Cadwai ei rhieni ddwy siop yn y dref, JDR Thomas ac Y Goleudy. Mynychodd Helen Ysgol Dyffryn Teifi ac wedyn astudiodd hanes yng Ngholeg Prifysgol Dewi Sant Llanbedr Pont Steffan. Ar ôl graddio, teithiodd Helen i India am chwe wythnos, lle cwrddodd â'r Fam Theresa
THOMAS, JOHN (Siôn Wyn o Eifion; 1786 - 1859), bardd Ganwyd yn Chwilog, plwyf Llanarmon, yn Eifionydd. Ei dad oedd Thomas Roberts, brawd 'Siôn Lleyn' (John Roberts, 1749 - 1817), bardd. Pan oedd 'Siôn Wyn' yn 9 oed cyfarfu â damwain trwy gael ei wasgu rhwng cert a gwal gerrig yn ymyl ei gartref. Wedi iddo wella aeth i ysgol Isaac Morris, Pentyrch Isaf, athro 'Eben Fardd' a 'Dewi Wyn.' Ymhen tair blynedd wedi'r ddamwain cafodd glefyd trwm a'i
THOMAS, LAWRENCE (1889 - 1960), archddiacon Ganwyd 19 Awst 1889 ym mhlwyf Gelligaer, Morgannwg, yn fab i David ac Elizabeth Thomas. Cafodd ei addysg yn Ysgol Lewis, Pengam, a Choleg Dewi Sant, Llanbedr Pont Steffan, lle graddiodd yn B.A. mewn diwinyddiaeth (dosb. II), 1911. Aeth i goleg diwinyddol S. Mihangel, Llandâf, a'i ordeinio'n ddiacon, 1912, a'i drwyddedu i guradiaeth S. Ioan, Canton. Cafodd ei ordeinio'n offeiriad 1913. Yn 1914
THOMAS, ROBERT (Ap Vychan; 1809 - 1880), gweinidog ac athro diwinyddiaeth gyda'r Annibynwyr, bardd a llenor Ganwyd yn y Tŷ Coch, Pennantlliw Bach, Llanuwchllyn, 11 Awst 1809, y trydydd o ddeg o blant; ei dad, DAFYDD THOMAS ('Dewi ap Didymus'; 1782 - 1863), o blwyf Llangower, a'i fam yn ferch y Tŷ Coch. Yr oedd Dafydd Thomas yn ŵr o athrylith ac wedi diwyllio'i hun ymhell y tu hwnt i'r cyffredin; ceir emynau o'i waith yn Caniedydd yr Annibynwyr; ymddangosodd peth o'i waith yn Cymru (O.M.E.), iv, a
TOUT, THOMAS FREDERICK (1855 - 1929), hanesydd y ceir ymdriniaeth lawn ag ef yn D.N.B., 1922-30 (gan V. H. Galbraith) ac yn Proceedings of the British Academy, 1929 (gan Syr Maurice Powicke). Er mai ym Manceinion y gwnaeth Tout ei waith mwyaf, caiff eto le yn y gyfrol hon am i lawer o'i waith ddelio â Chymru ac mai yng Nghymru y cychwynnodd arno. Bu'n athro hanes yng Ngholeg Dewi Sant o 1881 hyd 1890. Yng ngeiriau Galbraith, ' his years at
TREE, RONALD JAMES (1914 - 1970), offeiriad ac ysgolfeistr . Bu yng Ngholeg Mihangel Sant, Llandaf, 1939-40. Ordeiniwyd ef yn ddiacon, 1940, a'i drwyddedu'n gurad Cwmaman, 1940-44; urddwyd ef yn offeiriad, 1941. Bu'n gurad S. Mihangel, Aberystwyth, 1944-46, ac yn gaplan Cymdeithas y Myfyrwyr Anglicanaidd yn y coleg. Yn 1946 penodwyd ef yn ddarlithydd mewn athroniaeth yng Ngholeg Dewi Sant, Llanbedr Pont Steffan, a'i ddyrchafu'n Athro yn 1950. Yr oedd yn brif
VAUGHAN, BENJAMIN NOEL YOUNG (1917 - 2003), offeiriad Anglicanaidd Ganwyd Benjamin Vaughan ar 25 Rhagfyr 1917 yn Nhrefdraeth, Sir Benfro, yn fab i James O. Vaughan (g. 1877), henadur yn y dref, a'i wraig Elizabeth (g. Lewis, 1877). Aeth i Goleg Dewi Sant, Llanbedr Pont Steffan, lle graddiodd gyda dosbarth cyntaf yn y Clasuron, ac wedyn i St Edmund Hall, Rhydychen, lle cafodd ail ddosbarth mewn Diwinyddiaeth. Cwblhaodd ei hyfforddiant ar gyfer y weinidogaeth yn
WADE, GEORGE WOOSUNG (1858 - 1941), clerigwr, athro, ac awdur , ac yn 1888 penodwyd ef yn athro Lladin yng ngholeg Dewi Sant, Llanbedr Pont Steffan. Bu yno am bedair blynedd a deugain, gan ymddeol o'i gadair a swydd athro hynaf yn 1932. Priododd Rachel Elinor, merch y Parch. F. H. Joyce, a chwaer Gilbert Cunningham Joyce, esgob Mynwy Yn 1934 derbyniodd radd Doethur mewn Diwinyddiaeth, er anrhydedd, gan Brifysgol Cymru, ac yr oedd hefyd yn ganon yn eglwys
WADE-EVANS, ARTHUR WADE (1875 - 1964), offeiriad a hanesydd chapeli Cymru, ac ar fucheddau'r saint mewn erthyglau yn Y Cymmrodor ac Archaeologia Cambrensis. Cafwyd ganddo ddadansoddiad llawn a chyfieithiad o destun Lladin buchedd Dewi yn Life of St. David (1923) a chyhoeddodd nifer o destunau Lladin a Chymraeg ynghyd â chyfieithiadau Saesneg (a feirniadwyd yn llym mewn rhai adolygiadau) yn Vitae sanctorum Britanniae et genealogiae (1944). Y mae ei Welsh

Canlyniadau chwilio

277 - 288 of 310 for "Dewi"