Y Bywgraffiadur Cymreig

HOLBACHE, DAVID (fl. 1377-1423), cyfreithiwr, sefydlydd ysgol ramadeg Croesoswallt Ar waethaf ei gyfenw (na chafwyd hyd yn hyn esboniad arno), Cymro ydoedd; yn ôl yr ach yn Harl. MS. 4181 (Powys Fadog, iv, 93) a Peniarth MS 129 (gan Gutyn Owain) yr oedd yn fab i Ieuan Goch ap Dafydd Goch ap Iorwerth ap Cynwrig ap Heilyn ap Trahaearn ab Iddon, yr Heilyn uchod o Bentre Heilyn, yn Ellesmere; yr oedd ganddo diroedd yn Dudleston yn 'swydd y Waun'; yr oedd yn stiward tref ac
HOPKINS, BENJAMIN THOMAS (1897 - 1981), ffermwr a bardd Ganwyd Ben T. Hopkins ar 3 Rhagfyr 1897 yn Waunhelyg, Lledrod, Ceredigion, yn fab i Ifan Hopkins (1851-1931), saer coed, a'i wraig Mary (g. Jones, 1859-1897). Bu farw ei fam wythnos ar ôl ei enedigaeth, ac fe'i magwyd gan chwaer a brawd ei fam, Margaretta Jones (1867-1944) a Dafydd Jones (1854-1929), yn y Triael, Blaenpennal, tyddyn sydd bellach yn furddun. Ailbriododd ei dad a ganwyd mab arall
HOWEL, HARRI (fl. 1637-71), bardd mab Howel ap Sion Ieuan o blwyf Dolgellau, a oedd yntau yn fardd. Yr oedd yn cydoesi â Gruffydd Phylip (gweler Phylipiaid Ardudwy) ac yn canu i'r un teuluoedd ag ef o'r bron. A barnu oddi wrth y deunaw neu fwy o gywyddau a adawodd ar ei ôl bu Harri Howel yn canu i wŷr tiriog yn byw mewn cylch sy'n ymestyn o Fodwrdda yn Llŷn i Gwaenynog a Llwyn Ynn yn nyffryn Clwyd, Nannau a Hafod Dywyll, gerllaw
HOWELL, DAVID (1797 - 1873), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd Ganwyd yn Waunbrics, Sain Clêr, Sir Gaerfyrddin, 31 Mawrth 1797, mab Dafydd Howell. Derbyniwyd ef yn ieuanc i gymundeb seiat Bancyfelin gan Thomas Charles o'r Bala. Aeth i Abertawe yn 1814 i ddysgu crefft teiliwr, ac ymaelododd yn eglwys y Crug-glas. Dechreuodd bregethu yno yn 1817; anfonwyd ef gan ei gyfundeb yn genhadwr i sir Faesyfed yn 1821, ac ymsefydlodd ym Mhen-y-bont. Ordeiniwyd ef yn
HOWELL, GWILYM (1705 - 1775), almanaciwr a bardd . Yr oedd ei almanaciau, Tymhorol Newyddion o'r Wybren, o nodwedd lenyddol uchel, yn cynnwys gweithiau beirdd cyfoes cylch y Morrisiaid, a chynhyrchion beirdd cynharach megis Wiliam Cynwal, Siôn Tudur, a Huw Morris. Cyhoeddodd gyfres o 10, y cyntaf ohonynt am y flwyddyn 1766. Am na allai gael y peiriannau angenrheidiol ar gyfer ei sywedyddiaeth gwnaeth rai ei hun yn ddeheuig iawn. Llwyddodd i sefydlu
HOWELLS, MORGAN (1794 - 1852), gweinidog gyda'r Methodistiaid dwys o dan weinidogaeth y Parch. John Rees, gweinidog capel Gobaith, ac ymunodd â'r eglwys yno. Dechreuodd bregethu yn 1815, ac ordeiniwyd ef yn sasiwn Llangeitho, 1824. Bu'n briod ddwywaith: (1) a Mary Lewis, chwaer Richard Lewis ('Dic Penderyn'), 1827, (2) ag Ann Morgan, Glyn Ebwy, 1843. Symudodd i Dredegar adeg ei ail briodas, ac yno y bu farw 21 Mawrth 1852. Ef oedd prif addurn Methodistiaeth
HOWELS, WILLIAM (1778 - 1832), offeiriad efengylaidd Ganwyd Medi 1778, yn Llwynhelyg, gerllaw'r Bont-faen, Morgannwg, mab Samuel Howels. Addysgwyd ef yn Ysgol yr Eryr yn y Bont-faen, a Choleg Wadham, Rhydychen. Daeth i gyswllt â Dafydd Jones, Llan-gan a bu'n gurad iddo am dymor. Aeth i Lundain ar farwolaeth Dafydd Jones a bu yno'n gurad S. Ann, Blackfriars; dewiswyd ef hefyd yn ddarlithydd S. Antholin, Watling Street. Penodwyd ef yn weinidog capel
HUGHES, DEWI ARWEL (1947 - 2017), diwinydd ac arweinydd Cristnogol Astudiaethau Crefydd yng Ngholeg Polytechnig Cymru, Pontypridd, a dyna ble magodd Dewi a Maggie bump o blant - Rebecca Rhian, Daniel Rhodri, Steffan William, Anna Mari a Lydia Ruth. Roedd Dewi yn henuriad yn Eglwys Bedyddwyr Temple, Pontypridd. Roedd hefyd yn gefnogwr brwd i Addysg Gymraeg a bu'n gwasanaethu am flynyddoedd ar Fyrddau Llywodraethol Ysgol Gynradd Pont Siôn Norton ac Ysgol Uwchradd Rhydfelen
HUGHES, EDWARD ERNEST (1877 - 1953), Athro hanes cyntaf Coleg y Brifysgol, Abertawe, a dolen gyswllt nodedig rhwng y brifysgol a'r werin prifathro J. C. Evans, gŵr ac ysgol y cydnabyddai ddyled fawr iddynt. Yn 1895 aeth oddi yno i Goleg Prifysgol Cymru, Aberystwyth, a graddio gydag anrhydedd dosb. I mewn hanes yn 1898. Oddi yno aeth i Goleg Iesu, Rhydychen, a graddio yn yr ail ddosbarth mewn hanes modern yn 1902. Soniai lawer am garedigrwydd Sir John Rhŷs wrtho ac am hwyl Cymdeithas Dafydd ap Gwilym. Gyda'i benodiad i ddysgu hanes yn ysgol
HUGHES, EVAN (bu farw 1800), curad ac awdur flwyddyn 1783 aeth i Drawsfynydd yn gurad ac, ar 23 Mehefin 1792, i Llanuwchllyn, lle y bu farw tua chanol mis Mai 1800. Cyhoeddodd Duwdod Crist, 1777, a Rhai Hymnau Newyddion o Fawl i'r Oen, 1783. Ceir rhai emynau o'i waith mewn llawysgrifau (e.e. yn rhai o ysgriflyfrau ' Dafydd Sion Siams ').
HUGHES, GAINOR (1745 - 1780), ymprydwraig pharodrwydd i 'roi gweddi, / A chlod ir un gore o deyrnas uchel-ne /... ar hwyr ag ar fore'. Nid oes sôn diamwys am brofiadau gweledigaethol Gainor yn y testunau hyn, er bod y modd yr ieuwyd ei hanes gan Elis y Cowper â phrofiad cyfoeswr iddi, Sion Robert, yn nau begwn 'annwn' a'r nefoedd, yn awgrymu gallu o'r fath. Ymddangosodd y baledi yn gyson drwy gyfnod ympryd Gainor: aethai 'tair blynedd' heibio pan
HUGHES, HENRY (1841 - 1924), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd a hanesydd ysgrifau yn Y Traethodydd, Y Drysorfa, Cymru (O.M.E.), Y Geninen, Cylchgrawn Cymdeithas Hanes y Methodistiaid Calfinaidd. Cyhoeddodd hefyd y llyfrau canlynol: (1) Hanes Cyfarfod Ysgolion ac Ysgolion Sabbothol y Methodistiaid Calfinaidd yn Nosbarth Eifionydd (Caernarfon, 1886); Amddiffyniad i'r Methodistiaid Cymreig - Cyfieithiad o Vindication T. Charles (Caernarfon, 1894); (3) Robert Dafydd, Brynengan

Canlyniadau chwilio

289 - 300 of 745 for "Dic Siôn Dafydd"