Y Bywgraffiadur Cymreig

HINDS, JOHN DARWIN VIVIAN (1922 - 1981), gwleidydd ac actifydd cymunedol Bro Morgannwg. Gwasanaethodd ei chwaer Elvira Gwenllian Payne yn Arglwydd Faeres iddo. Roedd ei ymroddiad i actifiaeth gymunedol yn amlwg yn ei ymdrechion i ddatrys amryw broblemau cymdeithasol, gan gynnwys anniogelwch tai. Pleidiodd achos cyfiawnder i'r anabl hefyd trwy ddadlau dros sefydlu cangen leol o'r Gymdeithas Cŵn Tywys i'r Deillion. Bu John Darwin Hinds farw ar 15 Mawrth 1981. Roedd yn
HODDINOTT, ALUN (1929 - 2008), cyfansoddwr ac athro celfyddydau yng Nghymru yn 1997. Priododd 2 Ebrill 1953 â Rhiannon Huws, merch y Parch. Llewellyn Caradog Huws, Gwauncaegurwen, a chawsant un mab, Ceri. Bu farw yn Abertawe, 11 Mawrth 2008. Cafodd neuadd newydd Cerddorfa Genedlaethol Gymreig y BBC yng Nghanolfan y Mileniwm ei henwi'n Neuadd Hoddinott i gydnabod ei gyfraniad i gerddoriaeth yng Nghymru.
HOGGAN, FRANCES ELIZABETH (1843 - 1927), meddyg a diwygwraig gymdeithasol staff a'i chyd-fyfyrwyr am ei chymeriad penderfynol a hunanfeddiannol. Pan gododd athro anatomeg wrthwynebiad i gynnwys merch yn ei ddosbarth, dywedir i Morgan ei ateb, 'Herr Professor, mae'n llawer mwy cywilyddus ac amhriodol gwneud eithriadau yma. Rydym yn dymuno astudio'r pwnc heb atalfa o unrhyw fath' (Forel, t. 56). Amddiffynnodd Frances Morgan ei thesis ar 14 Mawrth 1870 o flaen cynulleidfa o
HOLBACHE, DAVID (fl. 1377-1423), cyfreithiwr, sefydlydd ysgol ramadeg Croesoswallt 'gwrthryfelgar,' ond hefyd estyn dinasyddiaeth a breiniau Sais iddo, er ei fod 'yn Gymro cyfan, o'i dad ac o'i fam' (entier Galois). A chofio'r holl hanes, anodd dros ben yw credu Stow (yn 1615) pan ddywed i Holbache wedyn ymbil â Harri i roi pardwn i Owain Glyndŵr. Eithr gwyddom i sicrwydd i Holbache wneud cyffelyb gymwynas â Chymro arall, sef Adam de Usk, oblegid dywed pardwn hwnnw (20 Mawrth 1411 - Cal. Pat
teulu HOLLAND BERW, 1470 a 1480. Dilynwyd hwy gan eu mab OWEN HOLLAND. Apwyntiwyd ef yn siryf sir Fôn, Mawrth 1504/5, i ddal y swydd dros oes. Priododd ef Ethelrede, merch Richard Hampdene o Kimble, Berkshire. Rhwng 1520 a 1522 llwyddodd Owen i berswadio Syr John Owen, ei gefnder, i drosglwyddo iddo y rhan fwyaf o'r stad a aethai i ran ei ewythr, sef Owen, brawd Elinor (N.L.W. Carreglwyd Deeds, i. 2041, 2160, 2338
HOOSON, HUGH EMLYN (1925 - 2012), gwleidydd Rhyddfrydol a ffigwr cyhoeddus Ganed ef ar 26 Mawrth 1925 yn fab i Hugh ac Elsie Hooson, Colomendy, sir Ddinbych, i deulu Cymreig nodedig. Addysgwyd ef yn Ysgol Ramadeg Dinbych a Choleg Prifysgol Cymru, Aberystwyth, lle graddiodd yn y Gyfraith ym 1949. (Penodwyd ef yn Gymrawd o Brifysgol Aberystwyth flynyddoedd yn ddiweddarach ym 1997.) Ym 1950 priododd Shirley Margaret Wynne Hamer, merch Syr George Hamer CBE, Llanidloes
HOOSON, TOM ELLIS (1933 - 1985), gwleidydd Ceidwadol Ganwyd ef ar 16 Mawrth 1933, yn fab i'r ffermwr David Maelor Hooson ac Ursula Ellis Hooson ei wraig. Roedd yn gefnder i Emlyn Hooson (ganwyd 1925), y cyn-Aelod Seneddol Rhyddfrydol dros sir Drefaldwyn, 1962-79, ac yn or-nai i Thomas Edward Ellis (1859-1899), yr AS Rhyddfrydol dros sir Feirionnydd, 1886-99, a'r bardd Cymraeg I. D. Hooson (1880-1948). Addysgwyd ef yn Ysgol Ramadeg y Rhyl a Choleg y
HOPKINS, BENJAMIN THOMAS (1897 - 1981), ffermwr a bardd Tregaron. Yn wleidyddol perthynai i Blaid Cymru ac ef oedd un o sylfaenwyr Pwyllgor Gwaith etholaeth sir Aberteifi yn 1932. Dewiswyd Prosser Rhys yn Llywydd, ef yn Is-Lywydd a J. M. Edwards yn Ysgrifennydd. Trefnodd gyfarfod i'r blaid genedlaethol ym Mlaenpennal mor gynnar â Mawrth 1933, a meddyliai'r byd o'i gyd-gefnogwyr yng Ngheredigion, fel Cassie Davies, Tregaron a Sali H. Davies, Llanbedr Pont
HOPKINS, GERARD MANLEY (1844 - 1889), bardd ac offeiriad ysbrydoli gan y Garreg Fawr ychydig i'r de o Goleg Beuno Sant - y dywedodd y bardd amdani yn ei ddyddiadur: 'The Rock is a great resort of hawks and owls' - i lunio'r gerdd a ystyriai yn 1879 fel y peth gorau a sgrifennodd erioed, 'The Windhover', cyflwynedig 'to Christ Our Lord'. Mewn Dominiciad, sef pregeth ymarfer ar gyfer Iesuwyr dan hyfforddiant, a draddodwyd ar 11 Mawrth 1877, aeth Hopkins ati i
HORSFALL TURNER, ERNEST RICHMOND (1870 - 1936), ysgolfeistr a hanesydd lleol yn Sir Drefaldwyn, ac y mae ei lawysgrifau yn awr yn Llyfrgell Genedlaethol Cymru. Etholwyd ef yn aelod o gyngor tref Llanidloes yn 1901, a bu'n faer y dref ddwywaith, 1908 a 1927-8. Yn 1897 priododd Annie, merch J. N. Crowther, a bu iddynt un mab, a fu'n glerc tref Aberystwyth. Bu ei wraig farw yn 1923. Bu ef ei hun farw yn Llanidloes 13 Mawrth 1936 a chladdwyd ef yno.
HOWE, ELIZABETH ANNE (1959 - 2019), ecolegydd ohono. Llwyddodd yn ogystal i feithrin cenhedlaeth o arbenigwyr cynefinoedd a rhywogaethau a oedd yn ymroddedig i ofalu amdano. Er lles yr amgylchedd, rhannodd ei gwybodaeth ddofn gydag argyhoeddiad, eglurder, diplomyddiaeth a hwyl, ac elwodd ei chymuned leol yn fawr o'i hymdrechion i wella mynediad i gerddoriaeth. Bu Liz Howe farw o gancr yn Ysbyty Gwynedd, Bangor ar 31 Mawrth 2019, yn 59 oed, a
HOWELL, DAVID (1797 - 1873), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd Ganwyd yn Waunbrics, Sain Clêr, Sir Gaerfyrddin, 31 Mawrth 1797, mab Dafydd Howell. Derbyniwyd ef yn ieuanc i gymundeb seiat Bancyfelin gan Thomas Charles o'r Bala. Aeth i Abertawe yn 1814 i ddysgu crefft teiliwr, ac ymaelododd yn eglwys y Crug-glas. Dechreuodd bregethu yno yn 1817; anfonwyd ef gan ei gyfundeb yn genhadwr i sir Faesyfed yn 1821, ac ymsefydlodd ym Mhen-y-bont. Ordeiniwyd ef yn

Canlyniadau chwilio

301 - 312 of 990 for "Mawrth"