Cywiriadau

JONES, PETER (‘Pedr Fardd’; 1775 - 1845), bardd ac emynydd

Enw: Peter Jones
Ffugenw: Pedr Fardd
Dyddiad geni: 1775
Dyddiad marw: 1845
Rhiant: William Jones
Rhyw: Gwryw
Galwedigaeth: bardd ac emynydd
Maes gweithgaredd: Crefydd; Eisteddfod; Barddoniaeth
Awdur: Ray Looker

g; 17 Medi 1775, mab William Jones, gwehydd (neu deiliwr) a bardd gwlad o Frynengan ym mhlwyf Dolbenmaen, Sir Gaernarfon. Dilynodd yr un grefft â'i dad eithr symudodd yn ifanc i Lerpwl, lle y treuliodd weddill ei oes, a lle y dywedir iddo fod yn ysgolfeistr am rai blynyddoedd. Yr oedd yn Fethodist Calfinaidd, ac yn flaenor am flynyddoedd yn hen gapel Pall Mall. Amlygodd ddawn farddonol yn ieuanc iawn, meistrolodd reolau cynghanedd, ac yn Lerpwl cyrchid ato am addysg gan feirdd ieuainc ymhlith ei gydwladwyr yno. Bu'n llwyddiannus fel bardd eisteddfodol, e.e. enillodd ei gywydd, ‘Gwaredigaeth Israel, a Dymchweliad yr Aiphtiaid yn y Môr Coch,’ yn eisteddfod Aberhonddu, 1822; yn 1826 enillodd gadair eisteddfod Gwent a Morgannwg yn Aberhonddu am ei awdl, ‘Rhoddiad y Ddeddf ar Fynydd Sinai.’ Ei gystadleuaeth olaf, hyd y gwyddys, oedd ei awdl ar ‘Cystuddiau, Amynedd ac Adferiad Job,’ yn eisteddfod Lerpwl yn 1840 (lle yr enillodd ‘Eben Fardd’). Ymhlith ei waith cyhoeddedig ceir Mel Awen, cyfrol o farddoniaeth gaeth a rhydd; cyfrol o emynau yn cynnwys rhai enwog fel ‘Cysegrwn flaenffrwyth …,’ ‘Cyn llunio'r byd …’ a ‘Daw tyrfa rif y gwlith’; Catecism Ysgrythyrol; hanes Cymdeithasfa'r Bala yn 1820; cyfieithiad, Manteision ac Anfanteision Ystad Priodas. Cyfrannodd lawer i gylchgronau fel Seren Gomer a Goleuad Gwynedd. Bu farw yn Lerpwl, 26 Ionawr 1845, a chladdwyd ef ym mynwent S. Paul.

Awdur

Dyddiad cyhoeddi: 1953

Hawlfraint Erthygl: http://rightsstatements.org/page/InC-RUU/1.0/

Cywiriadau

JONES, PETER

Yn y llyfryddiaeth — 1819 oedd dyddiad Manteision ac Anfanteision, etc., ac yn 1823 y cyhoeddwyd Mêl Awen. Ychwaneger mai David James (‘Dewi o Ddyfed’) a weinyddodd yn yr angladd; a bod yn Hanes Methodistiaeth Liverpool (J. H. Morris) 119-24, fanylion llawnach o yrfa helbulus Pedr Fardd yn Lerpwl.

Awdur

  • Yr Athro Emeritus Robert Thomas Jenkins, (1881 - 1969), Bangor

Dyddiad cyhoeddi: 1970

Hawlfraint Erthygl: http://rightsstatements.org/page/InC/1.0/

Cywiriadau