Y Bywgraffiadur Cymreig

HALL, BENJAMIN (1778 - 1817), diwydiannwr ewyllys ei dad-yng-nghyfraith, a'r un a oedd i gael gweddill ei stad wedi rhannu'r cymynroddion eraill. Hall oedd perchen castell Hensol, Sir Forgannwg. Bu'n aelod seneddol dros Totnes, 1806-12, Westbury 1812-4; fe'i dewiswyd dros sir Forgannwg ar 28 Tachwedd 1814 a bu'n aelod hyd ei farw cynnar ar 31 Gorffennaf 1817. Y mae'n bwysig yn hanes Cymru am mai efe ydoedd y diwydiannwr mawr cyntaf i fynd i'r
HALL, BENJAMIN (1802 - 1867) ('Carnhuanawc') daeth yn aelod cynnar o Gymreigyddion y Fenni. Er mai ychydig o Gymraeg a siaradai hi fe drefnodd ei chartre ar linellau Cymreig a rhoes deitlau Cymraeg i'w gwasanaethyddion. Yr oedd yn noddwr i'r 'Welsh Manuscripts Society' ac i'r 'Welsh Collegiate Institution,' Llanymddyfri. Prynodd lawysgrifau Edward Williams ('Iolo Morganwg') gan ei fab Taliesin Williams ('ab Iolo') - y maent bellach yn
HALL, GEORGE HENRY (yr Is-iarll Hall o Gwm Cynon cyntaf), (1881 - 1965), gwleidydd yn ne Cymru yn erbyn rheolau'r prawf moddion yn 1934-35. Yn 1940 etholwyd ef yn arweinydd y blaid seneddol Gymreig, ond ymddiswyddodd pan benodwyd ef yn Is-ysgrifennydd Gwladol dros y Trefedigaethau yn llywodraeth Winston Churchill ym mis Mai 1940. Dyrchafwyd ef yn P.C. yn 1942. Bu'n ysgrifennydd ariannol y Morlys, 1942-43, ac yn Is-ysgrifennydd Seneddol dros Faterion Tramor o dan Anthony Eden
HAM, PETER WILLIAM (1947 - 1975), cerddor a chyfansoddwr caneuon ddyled ac iselder. Yn oriau mân y bore ar 24 Ebrill 1975, fe'i crogodd Pete Ham ei hun yn ei garej; cafwyd hyd i nodyn hunanladdiad gerllaw yn beio Stan Polley. Gwasgarwyd ei lwch yn Amlosgfa Abertawe ar 1 Mai 1975. Ganwyd merch Pete ac Anne, Petera, ar 31 Mai. Dan bwysau anghydfod a chyfreitha parhaus, a'r atgof am farwolaeth ei gyfaill yn hunllef iddo, cyflawnodd Tom Evans hunanladdiad ar 19 Tachwedd
HAMER, Syr GEORGE FREDERICK (1885 - 1965), diwydiannwr a gŵr cyhoeddus , llys a chyngor A.G.C. a llys Ll.G.C., Cyngor Datblygu Gogledd Cymru, Awdurdod Heddlu Canolbarth Cymru (is-gadeirydd hefyd), Cymdeithas Ddiwydiannol Cymru (is-lywydd hefyd), a phwyllgor cyffredinol Cyngor Diogelu Cymru Wledig. Ef oedd cadeirydd Clwb Bechgyn Llanidloes o'i ddechreuad yn 1937. Ymdaflodd yn llwyr i fywyd ei gymuned yn ei holl agweddau, ond fe ddichon mai ei gyfraniad mwyaf arwyddocaol
HARKER, EDWARD (Isnant; 1866 - 1969), chwarelwr, bardd a phregethwr (A) ffurfiol a gafodd Isnant, yn ysgol Frytanaidd Llanrwst, cyn mynd i'r gwaith plwm yn naw oed. Ymddiddorai ei dad mewn prydyddu ac yr oedd yn gymydog a chyfaill i'r bardd-deiliwr Trebor Mai (Robert Williams) a hwnnw, meddir, a wnaeth ei siwt gyntaf i Isnant. Gan nad oedd ond 11 oed pan fu farw Trebor Mai, nid yw'n debyg iddo gael dylanwad mawr ar y llanc. Newydd sefydlu Gorsedd Geirionydd a chynnal cyfres
teulu HARLEY (ieirll Rhydychen a Mortimer), Brampton Bryan, Wigmore yn Nhŵr Llundain yn 1715, a gwnaed ymgais aflwyddiannus i ddwyn uchelgyhuddiad (to impeach) yn ei erbyn yn 1717. Bu farw 21 Mai 1724, a chladdwyd ef yn Brampton Bryan. Yn wahanol i'w dad a'i dadcu, nid oedd ynddo dueddiadau at Biwritaniaeth, ond eto cyfrifid ef gan Anghydffurfwyr fel cyfaill yn y Llys, ac nid oedd yn bleidiol i'r Schism Bill 1713. Ymddengys mai diogi ac anghymedroldeb oedd ei brif
HENRY (1457 - 1509), brenin Lloegr 'n awr fod 'coron Prydain ' yr eilwaith yn eu meddiant, a daroganau'r brudwyr wedi dyfod i ben. A serch mai prin y sangodd Harri ar dir Cymru wedyn, eto nid anghofiodd ei gysylltiadau Cymreig, llai fyth ei ddyled i wyr y Deheudir. Galwodd ei fab hynaf yn ' Arthur,' a mynnodd gart yn dangos ei achau Cymreig. A serch mai tri Chymro 'n unig, hyd y gwyddys, a gafodd swyddau cyfrifol yn agos at berson y
HARRI MASTR (fl. 15fed ganrif), bardd o Gydweli, Sir Gaerfyrddin, a oedd, yn ôl ei deitl, yn ŵr mewn urddau eglwysig; dywedir mai offeiriad Llandyfaelog oedd ef, ond ni wyddys am ddim i ategu hyn. Enwir ef yn Harri (ap) Hywel mewn rhai llawysgrifau (e.e. Hafod MS. 3), a ' Syr ' Harri ap Rhys yn NLW MS 566B; gelwir ef yn Mastr Harri ap Hywel, a hefyd yn Harri Hir yn Cwrtmawr MS 200B. Cadwyd peth o'i farddoniaeth mewn llawysgrifau, ac
HARRIES, HYWEL (1921 - 1990), athro celf, arlunydd, cartwnydd (1990), Arlunio (1975), a chasgliadau o gartwnau, Cambrian News Cartoons, 1956-1964 (1964), Mentra! Gwena! (1969), Gwenwch gyda'r 'Goleuad' (1978), Smile with Hywel (1985), Tra-la-laugh (dd). Cynhaliwyd arddangosfa 'Arolwg deugain mlynedd' yn Llyfrgell Genedlaethol Cymru, 12 Mai-24 Mehefin 1989; mae'r catalog yn rhestru llawer o'i weithiau.
HARRIES, JOHN (c.1785 - 1839), astrolegydd a meddyg yn Lettice yn ei ewyllys (13 Mai 1842, SD/1842/199). Mae John Harries yn un o'r dynion hysbys mwyaf adnabyddus. Roedd ef a'i deulu yn enwog ledled Cymru a siroedd y gororau fel meddygon proffesiynol, llawfeddygon galluog ac astrolegwyr medrus a oedd â safle pwysig yn y gymdeithas. Teithiai pobl o bell ac agos i ymgynghori â hwy ar faterion yn ymwneud ag adfer eiddo coll neu wedi ei ddwyn, iachâd
HARRIES, JOHN (1722 - 1788) Dreamlod, cynghorwr bore gyda'r Methodistiaid Calfinaidd Na chymysger ef â John Harris (1704 - 1763) 'o S Kennox'. Ac ystyried ei enwogrwydd, y mae'n syn mor ychydig yw'r ffeithiau pendant a wyddys amdano. Yr oedd â gofal seiadau yng ngogledd sir Benfro arno'n gynnar, a daeth yn ddeheulaw i Howell Davies; nid damwain yw'r ffaith mai ym mhlwyf Treamlod y mae Woodstock, capel cyntaf y Methodistiaid Calfinaidd yn y sir. Ar farwolaeth Howell Davies (1770

Canlyniadau chwilio

577 - 588 of 1877 for "Mai"