Y Bywgraffiadur Cymreig

PICTON, Syr THOMAS (1758 - 1815), milwr, llywodraethwr trefedigaethol a chaethiwydd . Yn 1828, codwyd cofeb iddo yng Nghaerfyrddin drwy danysgrifiad cyhoeddus; yn 1836, honnodd un o eiriaduron bywgraffyddol cyntaf Cymru: 'his meritorious life was distinguished for his zeal in the service of his country'; yn 1846 roedd y gofeb yng Nghaerfyrddin yn anniogel a rhoddwyd maen coffa yn ei lle sydd wedi para hyd yr unfed ganrif ar hugain. Ar 8 Mehefin 1859, symudwyd gweddillion Picton i
PRICE, THOMAS (1852 - 1909), gwleidydd Awstralaidd Ganwyd yn y Brymbo, sir Ddinbych, 19 Ionawr 1852, yn fab i John a Jane Price. Aeth yn blentyn i Lerpwl, lle y bu am flynyddoedd yn saer maen, ac yn selog gyda'r mudiad llwyrymwrthodol. Priododd (1881) ag Anne Elizabeth, ferch Edward Lloyd, masnachwr coed - cawsant saith o blant. Torrodd ei iechyd yn 1883, ac ymfudodd i Adelaide, De Awstralia, lle y daeth yn 1891 yn ysgrifennydd undeb ei grefft
PRITCHARD, EVAN (Ieuan Lleyn; 1769 - 1832), bardd Digwydd ei enw weithiau fel Evan Richards, a'i enw barddol fel ' Ieuan ap Rhisiart,' ' Ifan Lleyn,' a ' Bardd Bryncroes.' Mab ydoedd i Richard Thomas, saer maen, a Mary Charles, merch Charles Mark, Tŷ-mawr, Bryncroes, un o bregethwyr cynnar y Methodistiaid yn Llŷn. Yr oedd ei fam yn brydyddes bur nodedig. Tua 1795 ymfudodd ei rieni i America, a chymerth Ieuan ei gartref gyda'i daid yn Nhŷ-mawr
PUGH, PHILIP (1679 - 1760), gweinidog gyda'r Annibynwyr Rhys, yn y gylchdaith yn cynnwys eglwysi'r Cilgwyn, Caeronnen, Llwyn Rhys, Abermeurig, a Crug-y-maen. Daeth yn arweinydd Ymneilltuaeth y cylch, a bu llwydd, fel erbyn 1715 rhifai'r gwrandawyr tua mil yn ôl ystadegaeth John Evans. Bedyddiodd 680 o blant rhwng 1709 a 1760, a chododd gapel Llwynpiod ar ei draul ei hun, a thalai gyflog Morgan Williams, Rhydlydan, fel athro yn Llangwyryfon a mannau eraill
REES, BOWEN (1857 - 1929), cenhadwr Ganwyd 16 Mawrth 1857, yn nhafarn yr Ivy Bush, Llandybïe, Caerfyrddin, yr ieuengaf o chwe phlentyn Jacob Rees, saer maen, a'i wraig Margaret, merch y tafarnwr Richard Bowen. Symudodd y teulu i Ystalyfera, Morgannwg, a dechreuodd weithio mewn gefail yn naw oed. Yn 1874, ar ôl clywed anerchiad gan Thomas Morgan Thomas, 'Thomas Affrica', rhoddodd ei fryd ar y genhadaeth. Wedi cyfnod yng Ngholeg y
RHYS, IFAN THOMAS (fl. canol y 18fed ganrif), bardd Ganwyd yn Llwyndafydd ym mhlwyf Llandysilio, Sir Aberteifi, yn fab i Thomas Rees James. Symudodd o Lwyndafydd ac ymsefydlodd yn Llanarth yn yr un sir. Crydd oedd wrth ei alwedigaeth. Cyfansoddodd farwnad ar farwolaeth Jenkin Jones o Lwynrhydowen. Cyhoeddwyd hi yn Hymnau … o waith y Diweddar Barchedig Mr. Jenkin Jones, 1768. Cyhoeddwyd (ail arg.) ei gân, Y Maen Tramgwydd, yn 1799, ac ymddangosodd
RICHARDSON, EVAN (1759 - 1824), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd ac ysgol-feistr Ganwyd yn 1759 yn y Bryngwyn Bach, Llanfihangel-genau'r-glyn, yn fab i saer maen o'r enw Rhisiart Morys Huw - a gelwid yntau fynychaf yn ' Evan Richards,' nid yn unig ar lafar gwlad ond yn llythyrau Thomas Charles ac yng nghofnodion y Methodistiaid Calfinaidd yn ei ddydd. Dywedodd Lewis Edwards rywdro fod Richardson yn 'ewythr' iddo. Bwriedid ef i'r offeiriadaeth a bu yn Ystrad Meurig dan Edward
ROBERTS, WILLIAM (1585 - 1665), esgob Bangor Ganwyd yn Maes Maen Cymro, Llanynys, mab Symon Roberts a Sisle, merch Edward Goodman, Rhuthyn. Aeth i Goleg Queens, Caergrawnt, Pasg 1605, a graddio'n B.A. yn 1609, M.A. yn 1612, B.D. yn 1621, D.D. yn 1626, a dyfod yn gymrawd ei goleg, 1611-30. Ordeiniwyd ef yn Peterborough yn 1616, a daeth yn brebendari Lincoln ac yn is-ddeon Wells, 1619-38. Trwy ddylanwad Laud, gŵr y cydolygai Roberts ag ef
TELFORD, THOMAS (1757 - 1834), peiriannydd sifil enwog a ddechreuodd fel prentis saer maen
THOMAS, BENJAMIN (1723 - 1790), pregethwr gyda'r Annibynwyr a chynghorwr Methodistaidd Castellnewydd Emlyn, 1764. Ceir ' Benjamin Thomas, near Cardigan ' ymhlith tanysgrifwyr Sir Benfro i Tair Pregeth D. Rowland, 1772, ond yn rhestr Sir Benfro o danysgrifwyr Pum Pregeth, 1772, 'near Llechryd ' sydd ar gyfer ei enw. Enwir ef ymhlith y cynghorwyr yn sasiynau Llangeitho, 1778 a 1783. Y mae ei fedd ar bwys beddau Dafydd ac Ebenezer Morris ym mynwent Tredrëyr, a dywedir ar y maen iddo farw 12 Ebrill
THOMAS, DYLAN MARLAIS (1914 - 1953), bardd a llenor anghysur Thomas. Yr effaith oedd dwysáu ei drafferth wrth anadlu, gan amddifadu ei ymennydd o ocsigen. Bu farw Dylan Thomas yn Ysbyty Elusennol Catholig St Vincent yn Ninas Efrog Newydd ar 9 Tachwedd 1953. Fe'i claddwyd ym mynwent Eglwys St Martin yn Nhalacharn ar 24 Tachwedd 1953. Ar Ddydd Gŵyl Dewi 1982 dadorchuddiwyd maen coffa iddo yn Abaty Westminster, wedi ei osod rhwng y rhai i Byron a George
THOMAS, EVAN (c. 1710 - c. 1770), bardd a chrydd mab Thomas Rhys Siams o Lwyndafydd, Llandysiliogogo, Sir Aberteifi. Bu'n dilyn ei grefft yn Llanarth. Ni wyddys pa bryd y dechreuodd farddoni, ond cyhoeddodd gerdd ar lun baled, sef 'Y Maen Tramgwydd,' rywbryd rhwng 1757 a 1761. Ymddangosodd dwy o'i gerddi yn Hymnau Cymwys i Addoliad, 1768, ac un yn Blodau Dyfed, 1824. Argraffwyd cyfrol o'i farddoniaeth, Diliau Awen, yn 1842. Golygwyd hi gan

Canlyniadau chwilio

61 - 72 of 91 for "Maen"