HUGHES, RICHARD (c. 1565 - 1619), Cefn Llanfair, Sir Gaernarfon, bardd

Enw: Richard Hughes
Dyddiad geni: c. 1565
Dyddiad marw: 1619
Rhiant: Huw ap Rhisiart ap Dafydd
Rhyw: Gwryw
Galwedigaeth: bardd
Home: Cefn Llanfair
Maes gweithgaredd: Barddoniaeth
Awdur: David Gwenallt Jones

Mab Huw ap Rhisiart ap Dafydd o Gefn Llanfair. (Nid yr un oedd Huw Llŷn â Huw ap Rhisiart, er bod yr olaf hefyd yn fardd.) Aeth i Lundain, ac ymunodd â'r fyddin ac yn ôl un englyn o'i waith gellir casglu iddo fod yn ymosodiad llwyddiannus y Prydeinwyr yn 1596 ar borthladd Cadiz yn Sbaen, yn un o 150 o Gymry Sir Gaernarfon yn yr ymgyrch hwnnw. Gwyddom hefyd iddo fod yn ‘pedisequus’ y frenhines Elizabeth, a'r brenin Iago ar ôl hynny, ac iddo gael blwydd-dâl o £50 ar ôl marwolaeth John Hedde.

Nid oes nac awdl na chywydd ar glawr o'i waith, ond y mae rhai englynion. Ond ei gerddi rhydd yw ei gerddi pwysicaf. Ceir ei waith yn Cymdeithas Llên Cymru, i, Carolau Richard Hughes, a Cymdeithas Llên Cymru, v-vi, Caniadau yn y Mesurau Rhyddion, lle y ceir ar dud. 49 ganddo dri phennill o faled, ‘Bywyd y Bugail’; gweler Journal of the Welsh Bibliographical Society, ii, 243, ‘An Early Printed Welsh Ballad.’ Ceir ei waith hefyd yn Cynfeirdd Lleyn, Canu Rhydd Cynnar ( T. H. Parry-Williams ), ac yn Bulletin of the Board of Celtic Studies iii, 128, ‘Cyfeiriadau at Richard Hughes, Cefn Llanfair.’ Bardd serch ydoedd; bardd serch a ragflaenodd Huw Morys a'i ysgol. Tri mesur sydd ganddo yn ei gerddi, ac y mae'r rhan fwyaf ohonynt ar ffurf ymddiddan. Y mae blas gwlad ar ei ganu. Bu farw rhwng dechrau Chwefror a dechrau Mai 1619; claddwyd ef yn eglwys Llanbedrog, ac ysgrifennodd Gruffydd Phylip farwnad arno (Y Cymmrodor, xlii, 199).

Awdur

Dyddiad cyhoeddi: 1953

Hawlfraint Erthygl: http://rightsstatements.org/page/InC/1.0/