WILLIAMS, EVAN (1706 -?), telynor

Enw: Evan Williams
Dyddiad geni: 1706
Rhiant: Jane Robert (née Griffith)
Rhiant: Humphrey Robert
Rhyw: Gwryw
Galwedigaeth: telynor
Maes gweithgaredd: Cerddoriaeth; Perfformio
Awdur: Robert David Griffith

Ganwyd yn Llangybi, sir Gaernarfon. Ceir y cofnod hwn yn rhestr bedyddiadau eglwys Llangybi — ‘September about 29 was baptized Evan, son of Humphrey Robert (Singer) and Jane Griffith his wife.’ Ni wyddys ddim am gyfnod ei ieuenctid. Yr oedd yn delynor rhagorol, ac fel llawer o gerddorion Cymru aeth i Lundain tua 1740. Cynorthwyodd John Parry, Rhiwabon, i gasglu a dwyn allan Antient British Music, 1742. Ymsefydlodd yn Llundain yn athro ar y delyn, a chafodd le i ganu'r delyn mewn eglwys, a gellir casglu oddi wrth gyfeiriad ato gan William Morris ei fod yn canu'r organ hefyd. Yn y Llyfr Gweddi Gyffredin a olygwyd gan Richard Morris, ceir 24 o donau cysegredig, y rhai cyntaf a gafodd y genedl yn argraffedig. Gwasanaeth gwerthfawr a gyflawnodd Evan Williams oedd trefnu 16 o'r tonau hyn yn y mesur cyffredin, (8.6.8.6.) fel y gellid canu salmau cân Edmund Prys arnynt a oedd yn 8.7.8.7. Cyfansoddodd hefyd wyth o donau ym mesur newydd Prys 8.7.8.7. Dyma'r tonau cyntaf o waith Cymro i gael eu hargraffu. Ceir hefyd am y tro cyntaf gyda'r tonau gyfarwyddyd pa fodd i ganu. Cyfeirir ato gan Forysiaid Môn yn eu llythyrau, ond nid oes hanes ei fywyd ar gael, na pha bryd y bu farw; ymddengys ei enw yn rhestr aelodau'r Cymmrodorion yn 1762, ond nid yw yn rhestr 1777-8.

Awdur

Dyddiad cyhoeddi: 1953

Hawlfraint Erthygl: http://rightsstatements.org/page/InC-RUU/1.0/